Καβάλα: Μια νοσταλγική αναδρομή στην Πλατεία Ελευθερίας και το «Κεντρικόν» του παρελθόντος

Μια φωτογραφία, χιλιάδες αναμνήσεις. Η εικόνα της πόλης μας από το παρελθόν ξεδιπλώνει μπροστά μας την Πλατεία Ελευθερίας σε μια άλλη εποχή, τότε που ονομαζόταν ακόμη “Φουάτ”. Ο φακός του φωτογράφου, λειτουργώντας ως χρονοκάψουλα, μας άφησε μια πολύτιμη κληρονομιά, αποτυπώνοντας την καθημερινότητα μιας Καβάλας που άλλαξε, αλλά δεν ξεχάστηκε.

Το περίφημο «ΚΕΝΤΡΙΚΟΝ» και η αίγλη της πλατείας

Στο επίκεντρο της εικόνας δεσπόζουν τα τραπεζάκια από το φημισμένο καφέ-εστιατόριο «ΚΕΝΤΡΙΚΟΝ» των αδελφών Τράντα. Με τα ολόλευκα τραπεζομάντηλά τους, περιμένουν τους θαμώνες κάτω από το κτίριο του Επιμελητηρίου. Η επιγραφή στη τζαμαρία, “Εστιατόριον Κεντρικόν Ζαχαροπλαστείον”, αποτελούσε σημείο αναφοράς για την κοινωνική ζωή της πόλης, δίπλα ακριβώς από το κατάστημα των αδελφών Ασυριάν με τους παραδοσιακούς καφέδες, τα βότανα και τα μπαχαρικά.

Η κίνηση στους δρόμους και οι παλιές συνήθειες

Η οργάνωση της πόλης ήταν τότε τελείως διαφορετική:

• Οδός Ομονοίας: Ένας δρόμος διπλής κατεύθυνσης, με τα αυτοκίνητα να ανεβαίνουν προς το Δικαστήριο και τις Καμάρες με προορισμό το Νοσοκομείο.

• Οδός Παύλου Κουντουριώτου: Ένα μικρό, στενό δρομάκι, απαγορευτικό για μεγάλα οχήματα.

• Οδός Δοϊράνης: Η περιοχή του Αγίου Νικολάου έσφυζε από ζωή με τα κρεοπωλεία και τα γραφεία στους ορόφους των τριώροφων οικοδομημάτων.

• Οι Λούστροι: Πάντα στο πόστο τους, κάτω από την τέντα τους, περιμένοντας τους περαστικούς.

Οι μεταμορφώσεις της Πλατείας

Η πλατεία Ελευθερίας γνώρισε πολλές αλλαγές στο πέρασμα του χρόνου. Μετά την αρχική διαμόρφωση επί δημαρχίας Μιχάλη Λολλίδη προπολεμικά, ακολούθησαν οι μεταμορφώσεις επί των δημάρχων Ευάγγελου Ευαγγελίου και Λευτέρη Αθανασιάδη, δίνοντας τη μορφή που σταδιακά πλησίαζε τη σημερινή.

Το Φρούριο και η Εμπορική Σχολή

Στο βάθος της εικόνας, το Φρούριο δεσπόζει επιβλητικό στη συνοικία της Παναγίας, ενώ στα δεξιά διακρίνεται το κτίριο του τότε Οικονομικού Γυμνασίου, το οποίο οι παλαιότεροι θυμούνται ως την ιστορική “Εμπορική Σχολή”.

Μια εικόνα, μια ολόκληρη ιστορία που μας θυμίζει τις ρίζες μας και την εξέλιξη της αγαπημένης μας πόλης μέσα στον χρόνο.

Κώστας Παπακωσμάς